EPLAN-schema’s standaardiseer je door herbruikbare templates, macrosets en een centrale artikeldatabase op te zetten die alle engineers in hetzelfde project consistent toepassen. Standaardisatie werkt het beste wanneer je begint met het vastleggen van symboolsets, naamgevingsconventies en terugkerende functionele blokken. De secties hieronder geven antwoord op de meest gestelde vragen over hoe je dit in de praktijk aanpakt.
Wat levert het standaardiseren van EPLAN-schema’s concreet op?
Het standaardiseren van EPLAN-schema’s levert directe tijdwinst op bij elke nieuwe machine of installatie, omdat engineers niet meer bij nul beginnen. Consistent opgebouwde schema’s verminderen fouten, versnellen de schakelkastbouw en maken onderhoud eenvoudiger doordat technici altijd dezelfde logica en opbouw herkennen.
In de praktijk betekent standaardisatie dat een engineer een nieuw project opent en direct beschikt over de juiste paginaformaten, titelblokken, symboolsets en naamgevingsregels. Dat klinkt als een detail, maar de cumulatieve tijdsbesparing over meerdere projecten is aanzienlijk. Bovendien daalt het risico op fouten in kabellijsten en stuklijsten, omdat alle gegevens uit dezelfde gecontroleerde bronnen komen.
Voor machinebouwers die meerdere gelijksoortige machines produceren, is de winst nog groter. Wanneer een basisontwerp eenmaal is vastgelegd als standaard, kunnen varianten snel worden afgeleid zonder dat de documentatiekwaliteit achteruitgaat. Dat maakt de doorlooptijd voorspelbaarder en de productie soepeler.
Waar begin je met het opzetten van EPLAN-standaarden?
Begin met het inventariseren van de elementen die in elk project terugkomen: paginastructuur, naamgevingsconventies, gebruikte symboolsets en vaste functionele blokken zoals voedingen, noodstopketens en motoraansturingen. Die terugkerende elementen vormen de basis van je standaard.
Een praktische aanpak is om een bestaand, goed opgezet project als referentie te nemen en daaruit de projectinstellingen te extraheren. In EPLAN sla je deze op als basisproject of projectsjabloon. Vervolgens leg je de naamgevingsregels vast in een intern document dat alle engineers raadplegen, zodat er geen ruimte is voor persoonlijke interpretaties.
Betrek de engineers die dagelijks met EPLAN werken bij het opstellen van de standaard. Zij weten precies waar de huidige aanpak inconsistenties oplevert en welke keuzes praktisch werkbaar zijn. Een standaard die in de lade verdwijnt omdat niemand hem herkent, heeft geen waarde. Draagvlak is net zo belangrijk als technische volledigheid.
Wat is het verschil tussen een EPLAN-template en een macroset?
Een EPLAN-template is een vooraf ingesteld projectkader met paginaformaten, titelblokken, projecteigenschappen en naamgevingsregels. Een macroset is een verzameling herbruikbare functionele blokken, zoals een motorstartercircuit of een veiligheidsrelais, die je als kant-en-klare bouwsteen in een schema plaatst.
Het onderscheid is belangrijk omdat beide een andere rol vervullen. Het template bepaalt de structuur en het uiterlijk van het project. De macro’s bepalen de inhoud: je plaatst een macro voor een frequentieregelaar, past de parameters aan op het specifieke vermogen en de machine is gedocumenteerd zonder dat je het schema opnieuw hoeft op te bouwen.
In een goed ingerichte EPLAN-omgeving gebruik je beide. Het template zorgt voor consistente projectopbouw, de macroset zorgt voor snelheid en herhaalbaarheid op schemaniveau. Samen vormen ze de kern van een werkende standaardisatiestrategie.
Hoe stel je een EPLAN-artikeldatabase in voor consistente schema’s?
Een EPLAN-artikeldatabase stel je in door alle gebruikte componenten, zoals relais, zekeringen, contactoren en kabels, centraal te registreren met hun technische eigenschappen, fabrikantgegevens en artikelnummers. Elk symbool in het schema koppel je aan een artikel uit deze database, zodat stuklijsten en kabellijsten automatisch kloppen.
De praktische opzet begint met het kiezen van een beheerstrategie: gebruik je de ingebouwde EPLAN-artikeldatabase, een externe database gekoppeld via ODBC, of een koppeling met je ERP-systeem? Voor machinebouwers met een vaste componentenset is de ingebouwde database vaak voldoende. Bij grotere organisaties met een uitgebreid componentenassortiment loont een koppeling met het ERP-systeem om dubbel beheer te voorkomen.
Zorg vervolgens voor duidelijke beheersafspraken: wie mag artikelen toevoegen, wie controleert de gegevens en hoe worden verouderde componenten gemarkeerd? Een database die niet actief wordt onderhouden, levert op termijn fouten op in stuklijsten en inkoopdocumenten. Consistente schema’s beginnen bij een betrouwbare databron.
Wanneer is het zinvol om EPLAN-standaardisatie uit te besteden?
Het uitbesteden van EPLAN-standaardisatie is zinvol wanneer de interne capaciteit of EPLAN-expertise ontbreekt om een consistente standaard op te zetten, of wanneer de bestaande situatie zo gefragmenteerd is dat een externe partij sneller een werkende structuur neerzet dan een intern team dat naast lopende projecten moet werken.
In de praktijk zien we bij Kruispunt Engineering dat machinebouwers die mechanisch sterk zijn maar de elektrische engineering met beperkte capaciteit uitvoeren, het meeste baat hebben bij uitbesteding. Zij hebben geen EPLAN-specialist in dienst die tijd heeft om een volledige standaard te bouwen en te documenteren. Een extern ingenieursbureau zet die standaard op, draagt hem over en zorgt dat de eigen engineers ermee kunnen werken.
Uitbesteding is ook verstandig wanneer je als organisatie wilt overstappen naar een nieuwe EPLAN-versie of een nieuwe naamgevingsconventie wilt doorvoeren. Die migratietrajecten zijn tijdrovend en foutgevoelig als je ze tussendoor uitvoert. Een gespecialiseerde partij doet dit gestructureerd, zonder dat lopende projecten er hinder van ondervinden.
Wil je weten hoe wij dit aanpakken voor jouw situatie? Bekijk onze elektrische engineeringdiensten of neem direct contact op voor een vrijblijvend gesprek.
Frequently Asked Questions
Hoe lang duurt het gemiddeld om een volledige EPLAN-standaard op te zetten?
De doorlooptijd hangt sterk af van de complexiteit van je productportfolio en de huidige staat van je EPLAN-omgeving, maar reken gemiddeld op vier tot twaalf weken voor een werkende basisstandaard. Een gefaseerde aanpak — eerst het projectsjabloon en de naamgevingsconventies, daarna de macroset en artikeldatabase — voorkomt dat het traject te groot wordt om naast lopende projecten te beheren. Begin klein met de meest terugkerende functionele blokken en bouw de bibliotheek stapsgewijs uit.
Wat zijn de meest gemaakte fouten bij het opzetten van EPLAN-standaarden?
De meest voorkomende fout is het opstellen van een standaard zonder input van de engineers die er dagelijks mee werken, waardoor de standaard in de praktijk niet aansluit op de werkwijze en alsnog wordt omzeild. Een tweede veelgemaakte fout is het te gedetailleerd willen vastleggen van alles in één keer, waardoor het project vastloopt voordat er iets bruikbaars staat. Richt je eerst op de 20% elementen die in 80% van de projecten terugkomen, en werk de standaard iteratief verder uit.
Hoe zorg je ervoor dat alle engineers de EPLAN-standaard ook daadwerkelijk gebruiken?
Draagvlak begint bij betrokkenheid: engineers die meedenken over de standaard zullen hem ook sneller omarmen. Maak het gebruik zo laagdrempelig mogelijk door de templates en macrosets direct beschikbaar te stellen in de EPLAN-omgeving, zodat de standaard de weg van de minste weerstand wordt. Ondersteun de invoering met een korte interne training en een beknopt naslagdocument, en leg vast wie verantwoordelijk is voor het beheer en de doorontwikkeling van de standaard.
Kan ik bestaande projecten achteraf omzetten naar de nieuwe EPLAN-standaard?
Bestaande projecten volledig omzetten naar een nieuwe standaard is technisch mogelijk, maar tijdrovend en zelden de moeite waard voor afgeronde projecten. Een pragmatische aanpak is om de nieuwe standaard toe te passen op alle nieuwe projecten en bestaande projecten alleen te migreren wanneer ze toch al een grote revisie ondergaan. Gebruik EPLAN’s importeer- en conversiefuncties voor de structuurelementen, en controleer daarna handmatig de koppeling tussen symbolen en de artikeldatabase.
Hoe beheer je versiebeheer van EPLAN-templates en macro's bij meerdere engineers?
Versiebeheer van templates en macro’s doe je het effectiefst door ze op te slaan op een centrale, gedeelde locatie — zoals een netwerkschijf of een documentbeheersysteem — waarvan engineers alleen leesrechten hebben. Wijzigingen worden uitsluitend doorgevoerd door een aangewezen beheerder, die elke update voorziet van een versienummer en een korte omschrijving van de wijziging. Communiceer updates actief naar het team en zorg dat verouderde versies worden gearchiveerd zodat er nooit onduidelijkheid bestaat over welke versie actueel is.
Is EPLAN-standaardisatie ook zinvol als we maar een paar projecten per jaar uitvoeren?
Ja, ook bij een lager projectvolume levert standaardisatie voordelen op, al verschuift de focus. Bij weinig projecten is de tijdsbesparing per project kleiner, maar de kwaliteitswinst blijft: consistente schema’s zijn beter leesbaar voor technici in het veld en maken onderhoud eenvoudiger, ongeacht het aantal projecten. Bovendien zorgt een goede standaard ervoor dat kennis niet persoonsgebonden blijft — als een engineer uitvalt of vertrekt, kunnen collega’s of opvolgers direct verder met begrijpelijke, gestructureerde documentatie.
Welke EPLAN-versie of module heb je minimaal nodig om effectief te kunnen standaardiseren?
De kernfunctionaliteiten voor standaardisatie — projectsjablonen, macrobeheer en de artikeldatabase — zijn beschikbaar in EPLAN Electric P8, de meest gebruikte versie voor schakelkastdocumentatie. Voor geavanceerdere koppelingen, zoals een ODBC-verbinding met een externe database of integratie met een ERP-systeem, zijn geen extra modules vereist, maar wel de juiste configuratie en soms aanvullende licenties. Controleer bij twijfel met je EPLAN-reseller welke functionaliteiten actief zijn in jouw huidige licentie voordat je de standaardisatie opzet.
